Albert Guinon, een Franse toneelschrijver, schijnt gezegd te hebben: There are people who, instead of listening to what is said to them, are already listening to what they are going to say themselves. Toen ik in Twente studeerde moest ik vaak lachen om de Antillianen die daar kwamen studeren. Afgezien van het feit dat ze daar vaak voor het eerst een fiets kregen, liepen ze de hele tijd in dikke winterjassen. Ook in de zomer! Hoe makkelijk was het om een oordeel klaar te hebben. Het was toch van de gekke dat zij het koud hadden in de zomer. Iedereen liep in een t-shirt. En hoe kon het dat zij nog nooit gefietst hadden?

Nu zit ik zelf op Curacao en ik snap het ineens drommels goed: het is nu 's ochtends 25 oC en we vinden het allemaal koud. Ik hoor verhalen van Nederlandse ouders waarbij de kinderen veel huilen als ze in Nederland zijn: ze hebben het zo koud. We hebben de mogelijkheid om met Kerst naar Miami te gaan. Prachtig, maar we zien op tegen de kou. Ook daar zal het niet warmer dan 26oC worden. Dat betekent lange broeken en sweaters mee.

Curacao is berekend op auto's en niet op fietsen. Daar kun je van alles van vinden, het is zo. Het is bijzonder warm en bijzonder gevaarlijk om te fietsen. De infrastructuur en het overige verkeer zijn er niet op voorbereid. Dat betekent bijvoorbeeld dat als kinderen met elkaar willen spelen, ouders hen naar elkaar toe brengen. Van de week hoorde ik het verhaal van Antilliaanse kinderen, tieners, die lang in Nederland hadden gewoond en nu terugkwamen, daarmee veel moeite hadden. Ze misten de vrijheid die ze in Nederland hadden. In Nederland pakten ze de fiets of was het openbaar vervoer in de stad veel beter geregeld.

 

In Nederland heb ik eens een prima leiderschapscursus gevolgd, met 24 anderen. Daarna wilde ik graag dezelfde training als assistent meemaken. De nieuwe trainingsleider zei dat hij een groep wilde hebben van 60 kandidaten. Dat stuitte mij tegen de borst. In mijn hoofd bouwde de weerstand zich op: hoe konden die 60 ooit dezelfde aandacht krijgen als wij met 25? De ruimte was toch ook te klein, etc. Het werd uiteindelijk een groep van 50 die een geweldige training kreeg. Uit die groep wilde een dame de daarop volgende training assisteren. Dat werd een groep van 25. In haar gedachten kwam op dat die groep toch veel te klein was. Wat een mooie lessen voor mij. Vasthouden aan mijn vertrouwde kader stond groei in de weg. Denken in problemen in plaats van oplossingen hield creativiteit tegen. Vragen stellen in plaats van alvast antwoorden geven, hadden mijn oordeelsvorming beinvloed. De kracht van een vraag was weer aan mij voorbij gegaan.

 

Po Bronson, een Amerikaans journalist, heeft gezegd: As I get older, I've learned to listen to people rather than accuse them of things. Hij is van mijn leeftijd, dus het lijkt me een prima advies.